Raspberry Pi Kurulumu & İlk Kullanım ve Kablosuz Bağlantı Ayarları

Raspberry Pi 1 için hazırlamaya başladığım ancak devamı gelmeyen bir yazı vardı. Elime Onur Kasemlar‘ın Raspberry Pi 2’si deneme ve kurulum için geçince, kurulum için kullandığım yöntemi de anlatmaya karar verdim.

Raspberry Pi ile ilk deneyiminiz olacağı varsayımıyla gidersek, şöyle bir kutudan:

Raspberry Pi 2 Kutusu

Şu kartı çıkararak başlayabiliriz:

Raspberry Pi Kutusu

Raspberry Pi Kutusu

Raspberry Pi Kutusu

Kartı beslemek için üzerindeki MicroUSB portundan 5V gerilim vermek gerekiyor. Ne kadar akım verebilen bir adaptöre/güç kaynağına ihtiyaç duyduğunu şuradan bakarak belirleyelim. USB üzerinden güç çeken aygıtlarınızın da olabileceğini düşünerek linkte önerilen 2A’lik bir güç kaynağı uzun vadede işe yarayacak bir seçenek.

Şimdi güç sorununu da çözdüğümüze göre, HDMI çıkışı üzerinden bir ekran bağlama, USB klavye ve fare bağlama işleri kalıyor. Bunları hallettiğimizde artık bir microsd kart üzerine işletim sistemi kurulumunu yapıp Raspberry Pi’yi kullanmaya başlayabiliriz.

İlk olarak kart okuyucu ile kartı bilgisayara bağlayarak başlayalım. Karta format atacağımız için, içerisindekilerin silineceğini unutmayın. Bu aşamada, yükleyeceğimiz işletim sisteminin imaj dosyalarını bu adresten indirmek gerekiyor. Adreste birden fazla seçenek mevcut. Debian Whezzy tabanlı Raspbian sürümünü tercih edeceğiz.

Bu aşamada, kurulum yapmanın birden fazla seçeneği var. Birincisi, NOOBS kullanmak. NOOBS kurulum için birden fazla seçenek sunuyor, bazı ayarları da otomatik yapıyor. İkinci seçenek ise Raspbian imajını doğrudan SD kart üzerine yazmak. Aralarında ekstrem farklılıklar bulunmadığı için, okuyucuya daha faydalı olması açısından Raspbian imajının indirildiği yöntem ile devam edeceğim. Güncel Raspbian sürümünü burdan çekebilirsiniz.

Raspbian sürümü bir zip dosyası içerisinde geliyor. Bu zip dosyasını açtığınızda img uzantılı asıl imaj dosyasına ulaşıyoruz. Geriye bu dosyayı hafıza kartına uygun şekilde aktarmak ve kullanmaya başlamak kalıyor.

Linux çalıştırdığınız bir bilgisayarda, terminali açıp:

sudo dd if=2015-02-16-raspbian-wheezy.img of=/dev/sd[DİSK HARFİ]

yazdığınızda aktarma başlayacaktır. Burdaki dosya ismi güncel dosya ismi olmalı.

Raspberry Pi Shell

Eğer disk harfi hakkında bilginiz yoksa, hafıza kartı sökülüyken tab a 2 kez basın, daha sonra hafıza kartını takıp tekrar 2 kez basın. Yeni eklenen harf(resimdeki sistemde sdb) diskinizin harfi olacak. Bu işlem biraz uzun sürebilir. Ayrıca, hafıza kartını alırken Class 10 aldıysanız okuma ve yazma hızı ciddi anlamda diğerlerine göre yüksek olacağından bekleme süreniz de daha az olacaktır. Bu doğrudan Raspberry Pi’nizin açılma hızını ve programların başlama hızları gibi birçok hız bazlı özelliğe etki eder.

Windows kullanıcıları şu programı kullanarak zip içerisinden çıkan img dosyasını hafıza kartına aktarabilirler. Programı çalıştırırken sağ tıklayıp yönetici olarak çalıştır seçeneğini kullanın. Ardından imaj dosyasını ve hafıza kartını seçip write butonuna basın. Hafıza kartınızın hızıyla orantılı bir süre beklemeniz gerekecek.

Hafıza kartını takıp Raspberry Pi’ye güç verdiğinizde ekranda sistemin açıldığını görmelisiniz:

Raspberry Pi 2 Açılış Ekranı

Daha sonra sistem ilk kez açıldığı için ayar yapılmasına müsade eden şu ekran karşımıza gelir. Bu ekranı yanlışlıkla kapatırsanız dert etmenize gerek yok, tekrardan nasıl açılacağı yazının devamında yer alıyor.

Raspberry Pi 2 Açılış Ekranı

İlk olarak, işletim sisteminin hafıza kartının tamamını kullanması için Expand Filesystem’i çalıştırın. Bunu yapmazsanız yetersiz disk alanı uyarısı almanız muhtemel. İşlem bitiminde şöyle bir mesaj almanız gerekiyor:

Raspberry Pi 2 Disk Genişletme Ekranı

Ardından, eğer Raspberry Pi’ye SSH üzerinden erişmek isterseniz, menüdeki (8) numaralı seçeneğe girin:

Raspberry Pi 2 Ayar Ekranı

Bu seçenek altında, SSH bağlantısını aktifleştirmeniz veya kapatmanız için işimizi kolaylaştıran (A4) numaralı seçeneği çalıştırın:

Raspberry Pi 2 Ayar Ekranı

Size sorulacak olan şu ekranda SSH’ı açma/kapama şansınız var. Özel bir sebebiniz yoksa Raspberry Pi 2’ye uzaktan erişim için bunu açmanızı öneririm.

Raspberry Pi 2 Ayar Ekranı

Raspberry Pi 2 SSH Aktifleştirme

Son olarak, Raspberry Pi açılırken konsol ekranı mı olsun, görsel arayüz otomatik mi başlatılsın diye seçmek için şu yolu takip edelim:

Raspberry Pi 2 SSH Aktifleştirme

Raspberry Pi 2 SSH Aktifleştirme

Ortadaki seçeneği seçtiğinizde, Raspberry Pi 2 açılırken konsol ekranında kalmayacak, masaüstü açılacaktır.

Bu aşamada, temelde yapmak istediğimiz ayarları tamamlamış oluyoruz. Ana menüye dönüp finish’e basarak ayarları tamamlayabiliriz. Yeniden başlatma istemesi durumunda yapmanızı öneririm. Sebebi yukarıdaki ayarlardan birinde yazıyordu.

İnternet ayarları için, kablo bağlantısı kullanıyorsanız DHCP sunucusu da aktifse bağlantı bunlardan önce otomatik olarak zaten yapılmıştır. Ben kablo bağlantısına imkanı olmayan, kablosuz bağlantı üzerinden bağlanmak isteyenler için yapılması gerekenleri anlatacğaım. TP-Link TL-WN722N modelli şu USB Wifi adaptörünü kullanıyorum:

Raspberry Pi external wifi

Masaüstüne geldiğinizde,

Raspberry Pi external wifi

Raspberry Pi external wifi

Raspberry Pi external wifi

Raspberry Pi external wifi

Bu sırayı izlediğinizde kablosuz internet bağlantısını da yapmış olmanız gerekiyor. Bağlantıyı test etmek için konsola:

ping www.google.com

yazmanız yeterli olur. Ayrıca, hazır fırsat gelmişken SSH bağlantısını da deneyebilirsiniz.

Varsayılanda kullanıcı adı pi olan bir hesaba giriş yapılmış durumdadır. Bu hesabın şifresini değiştirmek için yine terminal ekranına:

sudo passwd pi

yazdığınızda 2 kez şifreyi girerek işlemi tamamlayabilirsiniz.

Bu aşamalar sırasında, ilk açılışta çıkan ayar penceresinde yapmadığımız bir ayar kaldı: klavye. Türkçe karakter girmeyi denediyseniz, veya karmaşık bir wireless şifreniz varsa ve İngilizce klavye ile aranız yoksa kablosuz bağlantıda sorun yaşamış olabilirsiniz. Şimdi bu gibi durumlarda, veya ayarları değiştirmek istediğinizde(mesela Raspberry Pi 2 açıldığında masaüstü açılmasın, konsol ekranı açılsın istiyorsunuz) ne yapacağımıza bakalım. Konsolu açıp şunu yazın:

sudo raspi-config

Resimlerde gösterilen seçenekleri takip ederek, Türkçe klavyeyi Raspberry Pi 2 için ayarlayabilirsiniz. Raspi-config programı diğer Raspberry Pi modellerinde de olduğu için aynı yöntemi onlarda da uygulayabilirsiniz.

Raspberry Pi Başlangıç Rehberi

Raspberry Pi Başlangıç Rehberi

Raspberry Pi Başlangıç Rehberi

Raspberry Pi Başlangıç Rehberi

Raspberry Pi Başlangıç Rehberi

Raspberry Pi Başlangıç Rehberi

Raspberry Pi Başlangıç Rehberi

Raspberry Pi Başlangıç Rehberi

Raspberry Pi Başlangıç Rehberi

İlk girdiğiniz menüde diğer seçenekleri kullanarak saat dilimi ve lokasyon ayarlarını da yapabilirsiniz. Bu işlemlerin ardından Raspberry Pi 2’niz çalışmaya hazır ve Türkçe klavyeyi aktif bir şekilde kullanır durumdadır.